Er zijn whiskies die je vergeet zodra het glas leeg is. En dan zijn er whiskies die je bijblijven. De Laphroaig 10 jaar behoort zonder twijfel tot die tweede categorie. Deze Islay single malt is niet voor iedereen, maar voor wie van rook, zout en veen houdt, is het een openbaring. Ik drink hem al jaren, en elke keer weer besef ik waarom hij zo'n bijzondere status heeft in de whisky-wereld.
Scoreoverzicht
- Neus: 88%
- Smaak: 90%
- Afdronk: 92%
- Balans & body: 87%
- Samenvatting: Rokerig, medicinaal en onmiskenbaar Laphroaig, een whisky die je nooit vergeet.
- Overall: 89%
Wat voor whisky is de Laphroaig 10 jaar?
- Type: Islay Single Malt Scotch Whisky
- Regio: Islay, Schotland
- Leeftijd: 10 jaar
- Alcohol: 40% ABV
- Filtering: Koudgefilterd
- Vattype: Ex-bourbon vaten (American white oak)
- Kleur: Goudgeel
- Inhoud: 700 ml
- Distilleerderij: Laphroaig Distillery, Port Ellen, Islay
Laphroaig (spreek uit: la-FROYG) wordt gemaakt op het zuidkustje van Islay, een klein eiland aan de westkust van Schotland. Het veen waarmee het mout wordt gedroogd, heeft een bijzonder hoog fenolgehalte door de vermenging van zee-algen, wat de whisky zijn karakteristieke medicinale, jodiumachtige toon geeft. De 10 jaar is de instap van het huis, maar ook zonder twijfel het meest gelaagde en bekende product van de hele lijn.
Smaaknotitie Laphroaig 10 jaar
Kleur: Helder goudgeel, licht amberkleurig aan de rand.
Geur: De neus is direct en overtuigend. Je ruikt het veen meteen, maar het is niet agressief, eerder uitnodigend. Daarachter schuilen tonen van zeezout, lichte vanille van de ex-bourbonvaten, en een subtiele fruitigheid die denkt aan groene appel. Er zit ook iets medicinaal in, een beetje als zeepleisters of jodium, maar dat klinkt griezelijker dan het is. Het is juist dat medicinale tintje dat Laphroaig zo herkenbaar maakt.
Smaak: Op de tong ontvouwt zich een volle, rokerige smaak met een opmerkelijke complexiteit voor een 10-jarige. De rook is aanwezig maar niet overheersend, begeleid door zoute zeebries, lichte citrus en een vleugje vanille. Halverwege de slok duikt er een lichte pepericheid op, gevolgd door aardse, bijna mosserige tonen die je direct aan het Schotse landschap doen denken. Het is een whisky die een verhaal vertelt in je mond.
Afdronk: Lang, warm en droog. De rook blijft hangen op een prettige manier, aangevuld met een lichte bitterheid van eikenhout en een terugkerende hint van zout. Je proeft hem nog een goede minuut nadat het glas leeg is. Voor mij is dit de sterkste eigenschap van de Laphroaig 10: die afdronk die gewoon niet ophoudt.
De fles
Laphroaig 10 jaar Single Malt Scotch Whisky
Regio: Islay | Alcohol: 40% ABV | Inhoud: 700 ml
De instap van Laphroaig is tegelijk een van de sterkste uit de lijn. Rokerig, zout, medicinaal en onmiskenbaar Islay. Verkrijgbaar bij TopDrinks en Gall & Gall.
Wat zeggen anderen over de Laphroaig 10 jaar?
Laphroaig beschrijft hun 10-jarige zelf als “de meest uitgesproken van alle Schotse whiskies”. Dat is geen overdrijving. Op Whiskybase scoort hij gemiddeld een 84 op basis van duizenden beoordelingen, waarbij recensenten keer op keer de onverwachte diepte en complexiteit voor een instap-expression benadrukken. Jim Murray gaf de Laphroaig 10 in zijn Whisky Bible jarenlang beoordelingen rond de 90 punten, en omschreef hem als “een van de meest herkenbare noses in de whisky-wereld”.
Op Reddit en whisky-forums zie ik de Laphroaig 10 vaak terugkomen als dé “gateway whisky” voor mensen die ontdekken dat ze eigenlijk van rook houden. Het is een whisky die mensen polariseert: je bent er fan van of je begrijpt er niets van. Maar bijna niemand blijft er onverschillig onder.
De Laphroaig-distilleerderij: rook vanuit het hart van Islay
Laphroaig werd opgericht in 1815 door de broers Donald en Alexander Johnston. De distilleerderij ligt direct aan de kust bij Port Ellen, het meest zuidelijke dorpje van Islay. Wat Laphroaig uniek maakt, is dat ze nog altijd een deel van hun mout zelf produceren op traditionele floor malting vloeren, iets wat bij de meeste andere distilleerderijen al lang is uitbesteed.
Het veen dat ze gebruiken voor het drogen van het mout, verschilt van ander Schots veen. Islay-veen bevat een hoge concentratie zeewier en kustplanten, wat resulteert in die typische jodium-achtige, medicinale toon. Die toon is zo herkenbaar dat het woord “Laphroaig” in kringen van whiskykenners eigenlijk al een smaakbeschrijving op zich is.
Ben je benieuwd naar andere rokerige whiskies uit dezelfde regio? Lees dan ook mijn artikel over wat is peated whisky, waar ik uitleg wat veen precies doet met de smaak van whisky. En als je de Ardbeg-kant van Islay wil verkennen, dan heeft mijn collega review van de Ardbeg Wee Beastie alles wat je nodig hebt.
Conclusie: voor wie is de Laphroaig 10 jaar?
De Laphroaig 10 jaar is een whisky voor mensen die iets willen proeven. Niet een veilige, gladde dram die niemand aanstoot geeft, maar een karakter dat zegt: hier ben ik, luister maar. Als je van rook houdt, of als je nieuwsgierig bent of je dat misschien wel doet, dan is dit je instap. Het is ook gewoon een eerlijke prijs voor de kwaliteit die je krijgt.
Als je niet van rook houdt, dan is dit niets voor jou, en dat is prima. Maar sla hem dan in ieder geval niet definitief over zonder het geprobeerd te hebben. Ik zie te veel mensen die denken dat ze rook niet lusten, totdat ze de Laphroaig 10 proberen bij een proeverij. Dan is het vaak ineens een ander verhaal.
Pluspunten
- Onmiskenbaar eigen karakter, direct herkenbaar als Laphroaig
- Uitstekende prijs-kwaliteitverhouding voor een 10-jarige single malt
- Buitengewoon lange, rijke afdronk
- Veelzijdig: puur, met een druppel water of op ijs elk een andere ervaring
- Traditionele productie inclusief eigen floor malting
Minpunten
- Niet voor iedereen: het rokerige, medicinale profiel is heel uitgesproken
- 40% ABV voelt voor sommigen aan de lage kant voor de intensiteit van de smaak
- Koudgefilterd, wat ten koste kan gaan van een deel van de complexiteit
- Beschikbaarheid in de aanbieding is wisselend
Verkrijgbaarheid
De Laphroaig 10 jaar is goed verkrijgbaar in Nederland. Je vindt hem bij de meeste slijterijen en online whiskyspeciaalzaken. De gemiddelde prijs in Nederland ligt rond de 38 tot 45 euro, afhankelijk van de aanbieder. Bij TopDrinks vind je hem doorgaans voor een scherpe prijs.
Ben jij een fan van de Laphroaig 10, of staat hij nog op je lijstje? Laat het weten in de reacties hieronder. En als je hem voor het eerst gaat proberen: doe het bij kamertemperatuur, zonder ijs, en geef hem de tijd die hij verdient.
